کاربری
کاربر گرامی به معمار فا - معماری ایران و جهان خوش آمدید . اگر این نخستین بازدید شما از سایت است , لطفا ثبت نام کنید:
Social Media Tabs
نمایش نتایج: از 1 به 1 از 1

موضوع: فضای خانگی و شخصیت

  1. #1
    مدیرکل
    تاریخ عضویت
    Jan 2013
    محل سکونت
    شیراز
    نوشته ها
    4,250
    تشکر
    6,172
    تشکر شده 8,135 بار در 3,111 ارسال
    نوشته های وبلاگ
    4
    میزان امتیاز
    10
    Array

    Apple فضای خانگی و شخصیت

    مبانی نظری معماری
    فضای خانگی و شخصیت
    صحبت از انسان و زندگی انسانی همواره با مفهومی آشنا ولی پیچیده گره خورده، مفهومی که سال هاست اندیشمندان مختلف درصدد تعریف و بررسی آن برآمده اند. فرهنگ، همین مفهوم مورد مناقشه است. عده ای آنرا یک نظام ذهنی و انتزاعی معرفی می کنند و عده ای دیگر، مادیات و دست ساخته های بشری را تبلور آن می دانند.
    در این بین، مکتب "فرهنگ و شخصیت" اما به هیچ کدام از این تعاریف قائل نیست. این مکتب که در محدوده مرزی بین انسان شناسی و روان شناسی پا گرفته، فرهنگ را مجموعه ای "رفتار" می داند که بیش از هر چیز در "شخصیت انسانی" متجلی می شود. از دید این مکتب، انسان ها به مثابه رسانه و حاملانی هستند که فرهنگ را در درون خود پذیرفته و حفظ می کنند. بنابراین برای بررسی یک فرهنگ، کافیست افراد آن فرهنگ و رفتار و شخصیت هایشان را مطالعه کنیم، شخصیت هایی که از نظر اهالی این مکتب، برخلاف نظریه فروید، زاییده غرایز و کالبد آدمی نبوده بلکه محصول جامعه هستند. فرهنگ چگونه وارد یک فرد می شود، چه شخصیت( های)ی را می سازد و چرا؟ درنهایت، این شخصیت ها چه تبعاتی را برای جامعه و اهداف آن به دنبال دارند؟ این ها مهمترین سوالات مکتب فرهنگ و شخصیت است که هرکدام از نظریه پردازانش سعی دارند از منظری به آن ها بپردازند. از آنجایی که تاکنون بیشتر نظریه پردازان این مکتب، از نقش "نهادها" در شکل گیری شخصیت انسان صحبت کرده اند، این یادداشت از منظر دیگری به مسئله خواهد پرداخت و
    آن، تاثیر فضاها خصوصا فضای خانگی بر این مفهوم است. این مسئله، طی دهه های اخیر توسط برخی اندیشمندان مطرح شده که یکی از مهمترین آنها مارتین هایدگر، فیلسوف آلمانی معاصر است. در اینجا با نگاهی به آموزه های مکتب فرهنگ و شخصیت و نیز با اشاره ای به نظریات و صحبت های هایدگر، رابطه بین فضای خانگی و شخصیت، به عنوان یک مسئله قابل بررسی طرح خواهد شد.

    یکی از مهمترین مفاهیم روان شناسی که توسط مکتب فرهنگ و شخصیت به صورت جدی وارد انسان شناسی می شود مفهوم "شخصیت" است که عموما به مجموعه ای از رفتار و شیوه های تفکر شخص در زندگی روزمره اتلاق می گردد. آبراهام کاردینر از همین مفهوم بود که مفهوم "شخصیت پایه" را استخراج کرد، چیزی که "نوعی مخرج مشترک از جامعه است و... برآوردی از فرهنگ آن جامعه را می نمایاند." طبق نظر او شخصیت پایه، در پاسخ به نیازهای حاصل از ارتباط انسان با محیط طبیعی و فرهنگیش ایجاد می شود، بنابراین محیط های یکسان احتمالا شخصیت های پایه یکسانی را نیز ایجاد می کنند. بنابراین کاردینر معتقد بود که افراد یک جامعه علی رغم تفاوت های فردی، شباهت های پایه ای نیز با یکدیگر دارند که ویژگی خاص آن جامعه محسوب می شود. حال سوال اینجاست که امروز و در جامعه ای که تحت سلطه رسانه هاست آیا می توان به سادگی صحبت از شخصیت  پایه هر جامعه کرد؟ بسیاری از افرادی که ظاهرا در کنار هم و در داخل مرزهای جغرافیایی واحدی زندگی می کنند الزاما از نظر نظام فکری و ارزشی و سبک زندگی، تابع جامعه خود و ارزش های آن نیستند. او در بخش دیگری از این نظریه خود به چرخه تولید شخصیت اشاره می کند که می تواند نقطه خوبی برای انتقال به بحث اصلی ما باشد. کاردینر، محیط فرهنگی را شامل نهادهای مختلفی می داند: نهادهای اولیه ای چون خانواده، اقتصاد، آموزش و پرورش و... که شخصیت فرد را شکل داده و "اثر مستقیمی بر عملکردهای اجتماعی شدن و تجربیات کودکی دارند." و نهادهای ثانویه ای نظیر دین، فرهنگ عامه، اسطوره شناسی و... که "در ارضای نیازهای شخصیت پایه نقش دارند." نهادهای ثانویه، با تاثیراتی که تدریجا بر نهادهای اولیه می گذارند تغییراتی را بر شخصیت پایه آینده اعمال می کنند و این چرخه همچنان ادامه دارد. بنابراین، کاردینر، خانواده را "اساسی ترین نهاد اولیه" می نامد ، جایی که پایه های شخصیت افراد در آن شکل می گیرد.
    از طرف دیگر، خانه در معنای عام آن، مرکز خانواده و صحنه اجرای نقش های خانوادگی است؛ نقطه ثابتی که افراد پس از هر عزیمت روزانه می توانند دوباره به آن رجوع کنند، گرد هم بیایند و ساختار خانواده را مجددا بازتولید نمایند. این، موضوعی است که در مباحث کاردینر درباره خانوداده به آن توجهی نمی شود بااین حال نقش غیرقابل انکاری را داراست. "نهاد خانواده" و "فضای خانگی" آنچنان در هم گره خورده و به هم وابسته اند که صحبت از هرکدام بدون دیگری ناقص خواهد بود. برهمین اساس می توان گزاره کلیدی کاردینر درباره "تاثیر نهاد خانواده بر شکل گیری شخصیت پایه" را به "تاثیر فضای خانگی بر شکل گیری پایه های شخصیت" بسط داد. به عبارت دیگر می توان این سوال را مطرح کرد که خانه ی محل زندگی افراد، چه تاثیری بر شخصیتشان گذاشته و چه تبعاتی را برای جامعه خواهد داشت؟
    این، مفهومی است که مارتین هایدگر نیز با ادبیاتی دیگر به آن می پردازد. تاکید او بر این موضوع، به موازات آنکه در صحبت ها و نوشته هایش نمود دارد در سبک زندگی و مدل سکونتش نیز آشکار است. هایدگر همزمان در دو فضای خانگی زندگی می کرد: یکی خانه اش در شهر فرایبورگ آلمان که آن را دوست نداشت ولی به دانشگاه و برنامه های علمیش نزدیک بود و دیگری در کلبه  روستایی کوچکی واقع در دامنه کوهستانی جنگل های سیاه که هایدگر 54 سال در آن سکونت داشت و بسیار دوستش می داشت. این کلبه، موضوع مناقشات و بحث های بسیاری چه در زمان حیات و چه در زمان فوت او بوده است. از این کلبه به عنوان فلسفه مجسم هایدگر و نیز نوعی زندگی نامه مکانی او یاد می کنند. اهمیت این کلبه در اندیشه و شخصیت هایدگر تا اندازه ایست که یک استاد معمار به نام اَدَم شار، در سال 2006 اقدام به انتشار کتابی به نام "کلبه هایدگر" کرده که در واقع، تز دکترای او بوده است! این کلبه به خودی خود هیچ ویژگی خاصی در معماری یا ظاهرش ندارد و تنها از جهت ارتباطی که هایدگر با آن برقرار می کند و چیزهایی که در موردش می گوید اهمیت می یابد. هایدگر در یادداشتی تحت عنوان "چرا ساکن روستاهایم؟" در وصف این کلبه و تاثیرش بر شخصیت خود می گوید: "وقتی که در شب ژرف زمستانی، طوفان وحشی برف با ضربات خود بر اطراف کلبه می کوبد و همه چیز پوشیده و پنهان می شود آنگاه فرصتی عالی برای فلسفه دست می دهد." بنابراین مهمترین ویژگی این کلبه در نظر هایدگر، گشودگیش نسبت به طبیعت است، اینکه از داخل آن می توان زمین را لمس کرد، تغییر فصول را حس کرد و آسمان را دید، جایی که در اندیشه او اهمیت والایی دارد چرا که به قول هولدرلین: "انسان از آن رو انسان است که همواره خود را با چیزی آسمانی و یا به وسیله آن می سنجد؛ حتی شیطان هم برخاسته از آسمان است." هایدگر معقتد است آسمان، معنای خانه را تکمیل می کند و این چیزی است که معماران در ساخت خانه های جدید نسبت به آن بی توجهند. این ویژگی گشوده بودن خانه به روی طبیعت، همچنین فرصت مناسبی را برای خلوت گزینی هایدگر ایجاد می کند، حسی که از نظر او زائیده فضای کلبه است و تفاوت بسیاری با مفهوم تنهایی دارد که خانه های شهرهای بزرگ ایجاد می کنند. او خلوت گزینی را دارای قدرت اصیل خاصی می داند و در توصیف این امکان کلبه می گوید: "تمام کار من نتیجه عالم این کوه ها و روستائیانش و از اثر هدایت آنهاست. اکنون کار من در آن بالا هر از گاهی به مدت طولانی به واسطه گفت وگوها، سفرهایی برای انجام سخنرانی و کنفرانس و فعالیت آموزشی در این پایین، فرایبورگ، از هم گسیخته می شود اما باز به محض اینکه به آن بالا می روم در نخستین ساعات سکونت در کلبه، تمامِ عالمِ پرسش های پیشین بر من زورآور می شود، آن هم کاملا به همان شکلی که آنها را ترک گفته ام." او از محیط دانشگاه متنفر بود و اعتقاد داشت که این محیط خشک و خفقان آور هرگز نمی تواند منجر به کار فکری شود. با این حال، کلبه که بخش اصلی فضای خانگی او محسوب می شد عالم کارش بود، جایی که هایدگر را هایدگر کرد. خود او تاکید دارد که اندیشه های فلسفیش تماما ریشه در فضای کلبه دارند و بدون کلبه و تجربه سکونت در آن، آنها هرگز حاصل نمی شدند.
    یکی دیگر از نکاتی که بسیار بر آن تاکید می شود اهمیت خانه دوران کودکی در شکل دهی به پایه های شخصیت افراد است. این کشش هایدگر به کلبه و ارتباطش با عناصر طبیعی نیز خود زاییده تجربیات کودکی او از زندگی روستایی در فضایی مشابه فضای کلبه است که خود می تواند گواهی بر صحت گزاره فوق باشد. خانه کودکی، اولین تجربیات هر انسان از جهان یا به عبارت دیگر، اولین جهانی است که هر انسان تجربه اش می کند. به همین رو، منشا بسیاری از ترس ها و آروزهاست. اولین افکار ما در بخش های مختلف آن شکل می گیرد، در تجربیاتی از تاریکی و نور، بالا و پایین، سکوت و هیاهو، ترسناک و هیجان انگیز و... در کنار مثال هایدگر می توان به مصادیقی از زندگی روزمره نیز اشاره کرد. برای مثال می توان به مسئله ترس اشاره کرد. نسل های گذشته که تجربه زندگی در خانه های بزرگ قدیمی را داشته اند عموما از فاکتورهایی به عنوان فاکتورهای ترسناک دوران کودکی یاد می کنند که امروزه برای کودکان نه تنها ترسناک نبوده که قابل تصور هم نیستند. مار، لولو، جن، آل، بختک، مادرحوض (موجودی که داخل حوض است و شب ها کودکانی را که نزدیک آب شوند می خورد!) و... همه و همه ریشه در فضاهای خانگی نسل قدیم دارند، سقف های تیرچوبی که گه گا،ه ماری در لابه لای آن ها دیده می شده، سکوت زیرزمین های تاریک و سروصداهای دستشویی های پرت گوشه حیاط در هنگام شب، عموما نشانه هایی از زندگی "از ما بهتران" در فضای خانه تعبیر می شده است. مسائلی که در آپارتمان های کوچک و روشن امروزی که نه زیرزمین دارند و نه پشت بام و نه حیاط، دیگر دیده نمی شود. امروز برای کودکان، قصه "شنگول و منگول" تعریف شده و آنها از "بچه دزدها"یی ترسانده می شوند که برای گول زدن و بردن آنها ممکن است به در آپارتمان بیایند. مثال دیگر در این زمینه، گونه شناسی "بازی" است که کودکان از خلال آن، اجتماعی شده و شخصیتشان شکل می گیرد. خانه های امروز در مقایسه به همتایان سابق خود، فرصت  چه تیپ بازی هایی را فراهم می کنند؟ این بازی ها چه میزان تحرک را برای کودک در پی دارند؟ چندنفره اند و چه نقشی در بهبود مهارت های ارتباطی او با دیگران بازی می کنند؟
    آیا می توان بخشی از شکاف نسلی موجود در خانواده های امروز را به تغییرات سریع فضاهای خانگی طی چند دهه اخیر ارتباط داد، تغییراتی که به تجربه های متفاوتی از فضا برای نسل های مختلف دامن زدند؟ اگر خانه های امروزی طور دیگری بودند آیا احتمال بروز ویژگی های شخصیتی دیگری هم در ساکنان آنها وجود داشت؟ این ها پرسش های مهمی هستند که بررسی های بیشتری را می طلبند.







    به نقل از : سایت انسان شناسی و فرهنگ

    2 کاربر به خاطر ارسال مفید Hamed Mohammadpor از ایشان تشکر کرده اند:

    maniya (03-22-2015),Nida (03-22-2015)

    از تمام معماری های این شهر کثیف و وحشی
    تنها لبه های تیز و برنده ی جغرافیای اتاق تاریکم و گلدسته های بلند غربت ام را می بینم
    اما ...
    لبخند بزن...
    برآمدگی گونه هایت...
    توان آن را دارد که امید رفته را باز گرداند،
    گاه، قوسی کوچک، میتواند.... معماری یک سازه را عوض کند!
    ...
    معماری واقعیتی است از جنس زندگی
    ما باید بتوانیم جـهـان ِ خـــــاص خود را بیافرینیم!

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

موضوعات مشابه

  1. شخصیت بنفش؛ لطفا بنفش باشید...
    توسط Hamed Mohammadpor در انجمن آموزش های دکوراسیون داخلی
    پاسخ: 0
    آخرين نوشته: 08-11-2014, 04:42 PM

کلمات کلیدی این موضوع

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
درباره ما

تارنمای معمار فا با هدف ارتقاء سطح دانش و فرهنگ ایرانیان و خدمت رسانی به هم میهنان گرامی با عنوان "مرجع تخصصي معماري و معماران ايران" در پنجم اسفند 1391 ایجاد گردیده است.
از لحظه تولد تاکنون معمار فا همواره سعی در بکارگیری شیوه های مدیریتی جدید و خدمات نوین داشته است . معمار فا مفتخر است که شما دوستان عزیز را به همراه دارد.

دوستان ما
لینک های مفید
ابزار ها
بارگذاری مجدد کد امنیتی مندرج در تصویر را وارد کنید: